«Ոմանք հնչեցնում են այդ դիրքորոշումը, որ մինչ օրս չկա կարեւոր առանցքային հարցերի վերաբերյալ դիրքորոշում, իսկ ինչո՞ւ պետք է լինի այդպիսի դիրքորոշում եւ ո՞ւմ կողմից։ Եթե ակնկալվում է, որ Խորհուրդն արդեն պետք է այդ դիրքորոշումը տրամադրած լիներ, ապա դա Խորհրդի բոլորովին այլ կոնցեպտ է ենթադրում։ Այն Խորհուրդը, որը մենք ունենք, որը ստեղծվել է վարչապետի որոշմամբ, իմ ընկալմամբ եւ ըստ որոշման մեկնաբանման՝ չպիտի հարցերի վերաբերյալ հերթով տրամադրի դիրքորոշումներ։ Այն նախ պետք է ձեռնամուխ լինի տարբեր հարցրերի վերաբերյալ բացահայտելու հնարավոր ողջ բովանդակությունը այսօրվա քաղաքական հասարակական մտքի, ամփոփելու այն եւ փորձելու դրանից դուրս բերել այն առավել արդյունավետ, բարենպաստ եւ նպատակահարմար լուծումները, որոնք հետագայում կամփոփվեն հայեցակարգի տեքստում։ Եթե ակնկալվում է, որ Խորհրդում ընդգրկված մարդիկ ուղղակի իրենց դիրքորոշումներն արտահայտելով՝ պիտի որոշեն, թե մեծամասնությամբ ինչ անցավ, սրա համար, իմ խորին համոզմամբ, Խորհուրդ ստեղծելու կարիք չկար։ Այսինքն, ի՞նչ է խորհուրդը, ի՞նչ մանդատով է օժտված, որպեսզի կայացնի նման բովանդակությամբ որոշում․ լավագույն իրացումը Խորհրդի եւ Հանձնաժողովի պետք է լինի այդ հետազոտությունը, վերլուծությունը եւ լայն քննարկումը, որը հետագահում կամփոփվի ինչ-որ փաստաթղթի մեջ եւ արդեն կներկայացվի ինչպես լրացուցիչ քննարկման, այնպես էլ՝ վարչապետին, ԱԺ-ին։ Այնտեղ արդեն կլինի այդ որոշման կայացումը՝ քվեարկության դանակով կկտրվի այն, ինչ պետք է ընտրվի»։
Այդ մասին «1in.am»- հետ զրույցում հայտարարել է «Իրավունքի Եվրոպա» իրավապաշտպան կազմակերպության ավագ իրավախորհրդատու, փաստաբան, Սահմանադրական բարեփոխումների Խորհրդի անդամ Տիգրան Եգորյանը՝ անդրադառնալով Խորհրդի գործունեությանն ու այն մեկնաբանություններին, որ Խորհրդի որոշ անդամներ արդեն արտահայտել են երկրի կառավարման մոդելի վերաբերյալ իրենց դիրքորոշումը, իսկ իշխանություններն էլ՝ կարծես շարունակում են Խորհրդարականական մոդելի կողմնակիցը լինել։
«Այլ տարբերակ ես չեմ պատկերացնում, որ արդյունավետ լինի։ Հիմա, երբ Խորհրդի որեւէ անդամ հայտարարում է, որ ինքն այս մոդելի կողմնակից է, վերջ, դրանով փակվում է քննարկումը, դրանով ձեւավորվում է որոշակի կարծր դիրքորոշում, որը հաղթահարելու տեսանկյունից խնդրահարույց է։ Այսինքն, այդպիսի դիրքորոշում արտահայտած Խորհրդի մասնակիցն արդեն իսկ արդյունավետ, բազմակողմանի քննարկման մեծ հաշվով պատրաստ չէ, նա պատրաստ է այդ քննարկմանը այն տեսանկյունից, որ հաստատի իր իրավացիությունը եւ վերջ։ Բայց արդյո՞ք սա Խորհրդի լավագույն եւ արդյունավետ գործունեության տարբերակն է։ Իմ համոզմամբ՝ ոչ։ Ընդհանրապես, երկու տարբերակ կա, կամ նմանատիպ Խորհուրդները ձեւավորում են կոնկրետ խնդրի լուծման հանձնարարականով ու նպատակով, եւ այդ խնդիրը պետք է հասանելի եւ հասկանալի լինի Խորհրդին, կամ, ինչպես այս դեպքում, նրանք ձեւավորվում են առանց կոնկրետ ուղղության մատնանշման, այսինքն, հարաբերականորեն ազատ տարածության մեջ, որտեղ տրվում է ազատություն ծավալելու այդ քննարկումը եւ գտնելու տարբեր խնդրների լուծման տարբերակներ՝ տարբեր տեսանկյուններից եւ տարբեր շերտերի ընկալմամբ»,- շարունակել է Եգորյանը։
Ինչ վերաբերվում է կառավարման մոդելին, ապա Եգորյանի խոսքով, այս հարցադրումը եւս շատ ենթաշերտեր ունի։
«Շատ մարդիկ շատ տարբեր բաներ են պատկերացնում։ Օրինակ՝ մարդկանց մի մեծ սեգմենտ, (տարբեր մասնագիտությունների ներկայացուցիչներ), երբ ասում են՝ նախագահական, կիսանախագահական կամ խորհրդարանական, դրանով փակո՞ւմ ենք հարցի քննարկումը։ Ես կարծում եմ, որ ոչ, քանի որ դրանք շատ լայն ձեւակերպումներ են, որոնց ներքո ինչ ասես՝ հնարավոր է անել։ Օրինակ՝ 1995 թվականի մեր Սահմանադրությամբ մենք կիսանախագահական մոդել ունեինք, 2005-ի սահմանադրական փոփոխությունների արդյունքում մենք ունեցանք նախագահական կառավարման մոդել, թեեւ շատերին թվում է, թե ոչ, ընդհակառակն է եղել։ Այնինչ, 2005-ի փոփոխություններով ուժեղացվեց նախագահի ինստիտուտը, եւ թուլացվեց, ըստ էության, ստորադասվեց ԱԺ-ն․ առաջնային մանդատով օժտված մարմին, որը կարող էր ցրվել օրինակ՝ կառավարության կողմից վստահության հարցի արդյունքում։ 2015-ին մենք դարձանք խորհրդարանական, բայց ինչպիսի՞ խորհրդարանական հանրապետություն, քանի որ խորհրդարանական հանրապետությունները կրկին տարբեր եւ բազմաշերտ են լինում։ Օրինակ՝ մենք կարող ենք լինել խորհրդարանական, սակայն ունենալ առաջնային մանդատով օժտված նախագահ, ինչը մեզ չի դարձնի նախագահական, կամ կիսանախագահական, ուղղակի այն պետական կառավարման հարցերի ամբողջությունը, որը այսօր չի տեղավորվում ո՛չ գործադիր, ո՛չ օրենսդիր իշխանության կառավարման ներքո, կամ արդյունավետորեն չի տեղավորվում, կարող է փոխանցվել նախագահին։
Ես երկուսը նշեցի, բայց այդ տարբերակների բազմությունը շատ մեծ է։ Ու այստեղ պետք է հասկանալ, իսկ ինչի՞ց ելնելով է պետք այդ որոշումը կայացնել, միգուցե պետք չէ՞, որ մի քանի հոգի նստեն մի սենյակում, կռիվ տան, հետո քվեարկեն, եւ արդյունքում ավելի շատ մարդ ինչը որ ընտրեց՝ դա էլ անցնի։ Միգուցե պետք է այս հարցը տալ ժողովրդի՞ն, միգուցե սա հենց այն մասնակցային միջո՞ցն է, որը պետք է ի վերջո տրամադրվի, քանի որ մեծ հաշվով ո՛չ 1995 թվականին, ո՛չ 2005 թվականին, ո՛չ 2015 թվականին ժողովրդին այս հարցը չի տրվել։ Այսինքն, մարդիկ չեն ընտրել կառավարման համակարգը։ Ինչ էլ որ լինի մարդկանց կարծիքը, բայց պե՞տք է հարցնել այդ կարծիքը, որովհետեւ արդյո՞ք Սահմանադրության նախագիծը, կամ փոփոխությունների նախագիծը հանրաքվեի դնելով՝ մենք վստա՞հ ենք, որ ժողովուրդը կարողանում է իր կարծիքն արտահայտել այդպիսի ֆուդամենտալ հարցերի վերաբերյալ։ Իհարկե՝ ոչ։ Այդ փաթեթին քվեարկելով դու չես տալիս մարդուն հնարավորություն դրա մեծ կտորներին անդրադառնալու։ Եւ միգուցե պետք է սա փորձել՝ հասկանալով, թե ինչ մեխանիզմներով պետք է հարցնել ժողովրդին․ արդյո՞ք հանրաքվե, կամ միգուցե՝ այլ միջոցառումներ։
Բայց չշտապել, մի տասը հոգով չհավաքվել եւ ասել՝ այսպես որոշեցինք, եւ վերջ, այսինքն, ինչի՞ հիման վրա դու այդպես որոշեցիր։ Եւ այստեղ կարող է լինել առաջին խզումը, այսինքն, այն քաղաքական պրոցեսը, որ այսօր ժողովրդավարական ստանդարտներին համապատասխան քվեարկության արդյունքում ստացել է իշխանություն, փորձում է ձեւավորել այդ պրոցեսը, այդ քայլով կարող է առաջին սայթաքումը լինել, քանի որ ի՞նչ նպատակ պետք է հետապնդի այս հարցում խնդիրները, կամ քննարկումը արագ փակելը։ Արդյո՞ք սա նպատակահարմար է ժողովրդավարական մասնակցայնության տեսանկյունից։ Իհարկե՝ ոչ։
Եւ նույնկերպ մյուս հարցերը, ասեցիք՝ իշխանական խմբի որոշ ներկայացուցիչներ, գուցե դրանք այն ներկայացուցիչներն են, որոնց պատկերացումների շրջանակներում սա հեշտ է, սա արդեն կատարված փաստ է, պետք է փորձել մի կերպ տեղավորվել, ինչի՞ է պետք լրացուցիչ բարդություններ մոգոնել, հետո էլ մի երկու-երեք տարի աշխատել դրա արդյունքում։ Եւ այս մարդիկ, երբ որ ներկայացնում են իրենց «դիրքորոշումը» տպավորություն է ստեղծվում, որ իշխանական խումբը այսպես է ցանկանում, բայց ինչի՞ց ելնելով է իշխանական խումբը այդպես ցանկանում, ո՞վ ասեց, որ այդպես է ցանկանում, եւ հետո, հո միայն իրենց ցանկությամբ չէ՞։ Այստեղ շատ կարեւոր է նաեւ դա բացահայտել, այդ ովքե՞ր են այդ թեզն առաջ տանում, ո՞վ է ավելի շատ խոսում այդ մասին, եւ ինչի՞ց ելնելով է պնդում կատարվում, որ խորհրդարանական է եւ ուրեմն, թող այդպես էլ մնա։ Ես այս պահին չեմ պնդում՝ այսպես, կամ՝ այնպես։ Սակայն, ես ասելիք ունեմ ե՛ւ այս, ե՛ւ այն կառավարման համակարգի ջատագովներին, մինչ օրս լսածս փաստարկների վերաբերյալ շատ լուրջ հակափաստարկներ ունեմ, քանի որ ես համաձայն չեմ եւ չեմ կարծում, որ ինձ որեւէ մեկը կարող է ապացուցել, որ ՀՀ-ում այն քաղաքական իրադարձությունները, որոնք որ հաճախ եզրվում էին, եւ մի քանի առանցքային շրջափուլերում վերածվում էին հանցագործությունների եւ սահմանադրական կարգի տապալման, կառավարման համակարգի պատճառով էին; Ոչ։ Դրանք կառավարման ձեւի պատճառով չէին։ 2015-ի փոփոխությունների հիմնավորման հետ ես եւս համաձայն չեմ, քանի որ նախագահական, կամ կիսանախագահական կառավարման համակարգը Հայաստանում չի առաջացրել այն պրոբլեմները, որոնց մասին բղավում էին 2015-ի սահմանադրական փոփոխությունների ջատագովները։
Եթե ինձ ասում են խորհրդարանական կառավարման համակարգը մեզ օգնեց դուրս գալ ճգնաժամից պատերազմից հետո, ապա դա եւս կեղծ փաստարկ է. այն ձեւավորված չէ այն փաստական հանգամանքներից, որոնք մենք ունեինք։ Եթե որեւէ մեկը նկատի ունի, որ եթե նախագահական լիներ, եւ նախագահի լիազորություններն ավելի մեծ լինեին, կարող է վատ բաներ տեղի ունենային, ապա այստեղ հարցն այն չէ, որ նախագահի լիոզորությունները մեծ չէին ի շնորհիվ Սահմանադրության եւ այդ պատճառով էլ ինչ-որ հարցեր այլ կերպ դասավորվեցին, այստեղ խնդիրն այն է, թե ով է նախագահին ընտրել եւ նշանակել։ Այսինքն, մենք ինչպիսի նպատակով կամ բովանդակությամբ նախագահի մասին ենք խոսում։ Եթե մենք խոսում ենք մի նախագահի մասին, որի նկատմամբ ժողովուրդը եւ ժողովրդի կողմից ընտրված իշխանությունը վստահություն չունեն, եւ մեծ հաշվով գտնվում են հակամարտության մեջ եւ առհասարակ անհամատեղելի են, քանի որ միգուցե այդ նախագահի հետապնդած նպատակները բոլորովին այլ են, ապա այս կետից այն կողմ էլ իմաստ չունի խոսել եւ մեջբերել կառավարման համակարգը։ Այստեղ ոչ թե համակարգն է պետք փոխել, այլ՝ նախագահին։ Երկրորդ՝ ո՞վ ասեց, որ ժողովրդի կողմից ընտրված նախագահ ունենալու պարագայում 2020 թվականին եւ դրան հաջորդած իրադարձություններում, մենք պետք է ունենայինք նախագահի նույն վարքագիծը։ Ո՞վ ասեց, որ այդ իշխանության բեռը կրող եւ ժողովրդի վստահությունը ստացած անձը կպահեր իրեն այնկերպ, ինչկերպ իշխանությունը մի խմբի կողմից ստացած անձը։ Սրանք ուղղակիորեն համեմատելի բաներ չեն, որ ասես՝ այ սա այսպես է, դրա համար էլ այսպես եղավ։ Նիկոլ Փաշինյանին ընտրել է ժողովուրդը, Սերժ Սարգսյանին չէր ընտրել ժողովուրդը, (եւ այդպես շարունակ՝ տարբեր իրավիճակներ) եւ շատ հարցերում Փաշինյանն իրեն դրսեւորում է «ա» կամ «բ» եղանակով ոչ միայն այն պատճառով, որ նա ասենք՝ այսպիսի անձ է, այլ այն պատճառով, որ նա կրում է ժողովրդի վստահության բեռն ու պատասխանատվությունը։ Սրանք էական հանգամանքներ են, որոնց պետք է լուրջ վերաբերվել»,- նշել է Եգորյանին։
Իսկ արդյո՞ք ճիշտ են դրված Խորհրդի եւ Հանձնաժողովի աշխատանքների մեխանիզմները։
Փաստաբանի խոսքով, այս հարցի վերաբերյալ կարելի է տարբեր տեսակետներ ասել, բայց մեծ հաշվով՝ իդեալական մեխանիզմ չկա։ Նրա խոսքով, շատ բաներ կախված են անհատներից եւ նրանց ջանքից, եռանդից՝ ուղղված այդ մեխանիզմը, այդ ինստիտուտը աշխատացնելուն։ Ուստի, եթե այդ ջանքը բավարար չէ, որքան էլ իդեալական մեխանիզմներ լինեն, աշխատանքը չի ստացվի։
Դատաիրավական բարեփոխումների հարցին անդրադառնալով՝ Եգորյանը նշել է․
«Իրավական բարեփոխումների ոլորտում մենք հիմնականում այն դիրքորոշման ականատեսն ենք լինում, որ մեծ բարդությունների, մեծ կռիվների, վեճերի ջատագովության պրոբլեմներից եկեք խուսափենք, մեծ պատասխանատվության բեռ չվերցնենք։ Եւ խոսքը տարբեր պաշտոնյաների մասին է։ Դրա արդյունքում պրոցեսը ոչ ստույգ ուղղություն է ունենում, ոչ էլ կոնկրետ շարժիչ ուժ։ Եւ տարբեր ուժերի ազդեցությունների հետեւանքով փոքրիկ իներցիաներ են հաղորդվում, եւ ինչ-որ շարժումներ են տեղի ունենում, որոնք մեծ հաշվով լիարժեք, խորությամբ մտածված եւ համակարգված չեն։
Դեռ չեմ խոսում այդ պրոցեսների նկատմամբ այնպիսի վերահսկողության մասին, որը պետք է ցույց տա, թե որտեղ ինչ խոչընդոտներ կան, որտեղ ինչ անհարթություններ կան եւ ինչ գործիքակազմերով է պետք դրանք շտկել, որպեսզի այդ ռազմավարությունը հասնի իր թիրախին։ Վերջերս ՍԴ-ն եւ ԵԽ-ն միջոցառում էին կազմակերպել, եւ այդտեղ Արդարադատության նախարարի տեղակալը, ըստ էության, չկարողացավ պատասխանել այն հարցին, թե ինչ գործիքներ ունի նախարարությունը՝ ստուգելու ռազմավարության իրականացման արդյունավետությունն ու առհասարակ դրա արդյունքները։
Տեսեք, ընդունվել են օրենքներ, որոնց վերաբերյալ մեկնաբանությունները Կոռուպցիայի կանխարգելման հանձնաժողովի կողմից ասենք՝ «ա» եղանակի են, ԲԴԽ-ի կամ մյուս կառույցների մեկնաբանությունը՝ «բ» են, դատախազությանը՝ «գ» է, ստուգումների կապակցությամբ դատավորների ընկալումը՝ «դ» է, ՍԴ-ի հնարավոր դիրքորոշումը «ե» է։ Հիմա դու ընդունեցիր օրենք, արդյո՞ք այդ օրենքը այն կերպ է կիրառվում, ինչ կերպ որ անհրաժեշտ էր, կամ ակնկալվում էր։ Եթե այո, ասեք դրա մասին, եթե ոչ, ասեք՝ դիտարկե՞լ եք, թե՞՝ ոչ, եթե ոչ, իմանանք, որ ուղղակի չեք էլ պատկերացրել այդ մասին։
Սա շատ ոլորտներում է այդպես, այսինքն, տարբեր շերտերում դատական եւ իրավական բարեփոխումների այս նույն վիճակն է․ ինչ-որ օրենսդրական ակտեր ընդունվել են, ինչ-որ ակտեր չեն ընդունվել, կան լուրջ բացթողումներ, կան ոլորտներ, որտեղ ընդհանրապես անգործություն է, բայց այս ամենով հանդերձ՝ չկա այս ինտեր օրգան պրոցեսների համակարգման եւ դրանց դիտարկման կարողություն, չի ձեւավորվել այդ կարողությունը, որ հասկանաս, թե ինչ է տեղի ունենում։ Օրինակ՝ դատախազութուն-նախաքննության մարմին- հակակոռուպցիոն կոմիտե-կոռուպցիայի կանխարգելման հանձնաժողով, այս պրոցեսները ինչպե՞ս են տեղի ունենում, արդյո՞ք ամեն ինչ ճիշտ է տեղի ունենում, թե՝ ոչ։
Ենթադրենք՝ վեթինգը ով ինչպես ասես, մեկնաբանեց, (այդ պրոցեսների վերաբերյալ մարդ չի էլ ուզում խոսել), ասեցինք՝ լավ, եկեք ֆիքսենք հիմնական արատները, որ սրանցից փորձենք ազատել դատական համակարգը։ Հիմա այս արատները ֆիքսվեցի՞ն, թե՝ ոչ, ի վերջո ՄԻԵԴ վճիռներով մարդու իրավունքների խախտումները մենք դիտարկո՞ւմ ենք որպես պրոբլեմ մեր արդարադատության համակարգի համար, եթե այո, ապա ի՞նչ ենք անում այս կապակցությամբ, եթե՝ ոչ, ապա ի՞նչն է խնդիրը, օրենսդրությունը՞, թե՞՝ կիրառող մարմինները։ Այսինքն, մեծ հաշվով եթե դատաիրավական բարեփոխումների ռեֆորմների մասին խոսենք, այդ բլոկում, իմ գնահատմամբ, ստագնացիա է։ Իհարկե, կարելի է ասել՝ տեսեք, այս քարը դրել ենք այս կողմ, մյուս քարը՝ այն կողմ, այնտեղ մի գիծ ենք գծել, բայց ընդհանուր համակարգի տեսանկյունից դա ի՞նչ է անում, ինչպես են դրանք իրար հետ փոխկապակցված, եւ ինչպե՞ս է դրանց արդյունքը լինելու բավարար»,- ասել է Եգորյանը։
Անդրադառնալով այն խոսակցություններին, որ ՄԻԵԴ-ում ՀՀ պարտված գործերի ուսումնասիրություն է սկսվելու եւ թե արդյո՞ք վաղեմության ժամկետներ պետք է նախանշվեն՝ Եգորյանը նշել է․
«Իսկ ո՞վ է ուսումնասիրելու։ Այս մասին 2018 թվականի սեպտեմբերից խոսում ենք, այդ ժամանակից ՄԻԵԴ-ը մեզ սկսեց «ընծայել» 2008-ի մարտիմեկյան իրադարձությունների կապակցությամբ լրջագույն վճիռներ։ Բայց հարցն այն է, որ այս գործերին ոչ մեկը մոտիկ չի գալիս, այսինքն, ՄԻԵԴ-ի կայացրած վճիռների արդյունքների վերլուծությամբ ՀՀ-ում ոչ մեկը չի զբաղվում։ Այդ վճիռն ունի անհատական կիրառություն, եւ ընդհանուր կատարման անհրաժեշտություն, անհատականը գիտենք՝ փոխհատուցեցիր, բայց էլ ի՞նչ ես անում, որ համակարգը այլեւս այդպիսի հնարավորություն չընձեռի, կամ այդպիսի իրավունքների խախտում չթույլատրի։ Մենք հսկայական միջոցեր ենք ծախսում ունենալու եռաստիճան դատական համակարգ, իրավապահ համակարգ, դատախազություն եւ այլն, ի՞նչ ենք մենք անում։ Քանի՞ Արդարադատության նախարար են փոխել հեղափոխությունից հետո, որեւէ մեկը կոնկրետ օրենսդրական խնդրի մասին խոսո՞ւմ է, թե՞՝ ոչ, օրենսդրական փոփոխություններ արվեցին մի քանի անգամ հենց վաղեմության ժամկետի հետ կապված, դրանից հետո որեւէ քայլ արվո՞ւմ է, թե՞՝ ոչ։ Չի արվում։ Ինչո՞ւ։ Ի՞նչ վաղեմության ժամկետի մասին է խոսքը․ այս տարածված շփոթը պետք է պարզաբանել, սա անհատական իրավունքի խնդիր չէ, որ վաղեմության ժամկետի հարց լինի, դատավորի բարձր պաշտոնը այդ պաշտոնում գործած մարդկանց իրավունքների դեմ ոտնձգություններից չի պաշտպանում դատավորին անհատական իրավունքների պաշտպանության միջոցով։ Դրանով նա խախտում է այն երդումը, որը տվել է, եւ կորցնում է իր համապատասխանությունը զբաղեցրած պաշտոնին։ Այսպիսի պատասխանատվությունը չունի վաղեմություն, այսինքն՝ անկախ այն բանից, թե նա երբ է երդմնազանց եղել, նա պետք է ենթարկվի պատասխանատվության, եւ նրա պաշտոնավարումը որպես դատավոր՝ դադարեցվի՝ այդ պաշտոնին անհամապատասխանության հիմքով։ Եթե, իհարկե, չապացուցվի, որ ասենք՝ դատավորը բավարար ձեռնհասություն չի ունեցել, որպեսզի գիտակցի իր գործողությունների եւ վճռի հետեւանքը եւ բովանդակությունը, այդ դեպքում, բնականաբար, դիտավորության հիմքով նրան պատասխանատվության ենթարկել հնարավոր չի լինի, այդ դեպքում նրան պետք է դուրս շպրտել բավարար ձեռնհասության բացակայության պատճառով։
Այսինքն, դատավորը երկու տարբերակ ունի պաշտպանվելու, եթե նա թույլ է տվել մարդու հիմնական իրավունքի կոպիտ խախտում, իհարկե նրանք են ընտրողը, բայց ո՞վ է այս պրոցեսը տանում, եւ ինչի պետք է մենք այս պրոցեսը չտանենք։ ՀՀ ժողովուրդը, որը կարողացավ վերականգնել իր իշխանությունը, ինչո՞ւ պետք է դեռ մինչ օրս նման խնդիրներում թաղված լինելով նույնիսկ չդիտարկի բավարար ջանադրություն։ Ինձ թվում է՝ մենք կրկնում ենք 90-ականների առաջին կեսի եւ հատկապես պատերազմից հետ ընկած ժամանակահատվածի սխալը․ այն ժամանակ եւս իշխանությունը, իշխանության բարձր սեգմենտների շրջանում մի այսպիսի բանավեճ ունեին՝ արդյո՞ք ՀՀ-ն պետք է զուգահեռաբար զարգացնի ժողովրդավարությունն իր ներսում եւ ձգտի լուծել արտաքին մարտահրավերները, թե՞՝ հիմնականում պետք է կենտրոնանա արտաքին մարտահրավերների վրա՝ հետաձգելով ներքին խնդիրների լուծումը, քանի որ արտաքին հարցերի լուծումից հետո դրանք միշտ հնարավոր կլինի լուծել։ Եւ ինչպես ցույց տվեց պատմությունը՝ ներքին խնդիրների, ինքիշխանության եւ ժողովրդավարության խնդիրների չլուծելու հետեւանքն այն է, որ եթե դու չես կարողանում լուծել նաեւ արտաքին խնդիրները, ապա քո պետությունը, ըստ էության, աղետի եզրին է հայտնվում։ Հիմա, ըստ իս, մենք նույն սխալն ենք գործում։ Արտաքին լրջագույն մարտահրավերների կապակցությամբ՝ հետաձգվել են ներքին լրջագույն խնդիրները, որոնք մեր ապագայի տեսանկյունից շատ մեծ նշանակություն ունեն, դրանք մեր ներքին իմունիտետն են, եթե մենք դրանք չլուծենք, դժվար եմ պատկերանում արտաքին խնդիրների լուծումը»։
Անդրադառնալով Գլխավոր դատախազին, որի պաշտոնավարման ժամկետն է լրանում՝ Եգորյանն ասել է․
«Հեղափոխությունից հետո, ժողովրդի իշխանության վերականգնումից հետո նման պատասխանատվության, կարեւորության լիազորությունները թողնել մի մարդու, որը ծայրաստիճաան խոցելի է, եւ խոցելի է ժողովրդի կողմից հաղթահարված ուժի կողմից, այսինքն, կարող է դառնալ, եւ նախկինում եղել է, նրանց գործիքը կամ գործիչը, սա մեծ հաշվով մեջքից կրակոց է այն իրավունքների կրողներին, որոնց իրավունքները պետք է պաշտպանվեն։ Կարծում եմ շատ մեծ սխալ էր, որ այպիսի խոցելիությամբ անձը այսքան տարի շարունակեց պաշտոնավարել, եւ այն ծավալի խնդիրներ, որոնց լուծումը կախված էր այս պաշտոնյայից, մենք չկարողացանք արդյունավետորեն լուծել»։
